skip to Main Content
Hoa Huệ Ngựa Chết – Loài Hoa Của Sự Hôi Thối

Hoa huệ ngựa chết – loài hoa của sự hôi thối

Hoa huệ ngựa chết hay hoa loa kèn ngựa chết ( dead horse arum lily ) ( danh pháp khoa học Helicodiceros muscivorus (L.f.) Engl., đồng nghĩa Arum muscivorum L.f.; Dracunculus crinitus Schott; Dracunculus muscivorus var. caprariensis Romo ) là một loài thực vật có hoa trong họ Ráy (Araceae). Loài này được (L.f.) Engl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1879. Được biết đây là một loại cây cảnh đặc biệt có nguồn gốc từ Corsica, Sardinia và Quần đảo Balearic. Đây là loài duy nhất thuộc chi Helicodiceros trong họ Ráy Araceae, cây cũng là một phần của phân họ Aroideae. Sở dĩ cây có tên gọi đặc biệt như vậy là bởi phần chùm hoa “mô phỏng” hậu môn của một con ngựa chết.

Hình ảnh của hoa huệ ngựa chết

Lưu ý: bài viết có tham khảo từ Wikipedia và một số bài báo khác nên một số thông tin có thể không chính xác. Mong bạn đọc thông cảm.

Đặc điểm

Chùm hoa của H. muscivorus là bông mo màu xanh lục phủ kín lông tựa như một chiếc “đuôi” với một mo màu da bao quanh cũng phủ kín lông trông như đang mô tả khu vực hậu môn của động vật có vú đã chết. Bên trong lớp mo, phía dưới bông mo là hai vòng gồm toàn hoa nhỏ. Vòng hoa phía trên bao gồm các hoa đực, vòng phía dưới là rất nhiều hoa cái. Phía trên của các hoa đực gồm những chiếc gai lớn có công dụng chặn lối vào. “Mùi hương” của cây hoa huệ ngưa chết giống như mùi của thịt thối, thu hút các loài ruồi ăn xác chết thụ phấn cho chúng.

Cụm hoa bị giấu nhẹm sâu bên trong của Helicodiceros muscivorus

Các hoa đực và phần phụ của chùm hoa được biết là có khả năng sinh nhiệt, nhưng có kiểu thời gian khác nhau. Những hoa đực thể hiện sự độc lập với nhiệt độ của môi trường bằng cách sinh nhiệt phụ thuộc vào thời gian trong ngày. Ngoài ra, protein tách cặp đã được tìm thấy trong cả hoa đực sinh nhiệt và các phần phụ. Protein có chiều dài 1178 nucleotide trong mRNA của hoa huệ ngựa chết không bao gồm đuôi poly-A và nó được cho là protein có 304 axit amin. Protein tách cặp đóng một vai trò trong việc sản xuất năng lượng để tạo nhiệt. 

Cơ chế sinh nhiệt của hoa huệ ngựa chết

Hoa của H. muscivorus “mô phỏng” một mùi hôi na ná như mùi thịt thối rữa và cũng là một trong những loài thực vật sinh nhiệt hiếm hoi, Helicodiceros muscivorus có thể làm tăng nhiệt độ của nó bằng cách tự sinh nhiệt giúp phát tán mùi hôi thối, nồng nặc trông giống như xác chết đang trong giai đoạn phân hủy của mình để “dỗ dành” những chú ruồi xanh ( chẳng hạn như loài Lucilia sericata ) “háu ăn” tiến sâu hơn vào trong buồng hoa để bắt đầu thụ phấn. Mà ruồi thì đâu có phân biệt được đâu là xác súc vật chết hàng thật, nên đây cũng là một tác nhân gây ảo giác đối với các loài côn trùng ăn xác chết. Khả năng sinh nhiệt được biết là có ảnh hưởng trực tiếp đến thụ phấn, bằng cách thay đổi hành vi của ruồi. H. muscivorus thụ phấn trong 2 ngày. Nhiệt độ cao nhất của loài này được biết là đạt cực đại vào buổi trưa ngày thứ nhất. Với nhiệt độ phần phụ cao hơn 12,4oC so với nhiệt độ của môi trường. Theo một nghiên cứu, chỉ trong ngày 1, tám cây hoa huệ ngựa chết đã “mê hoặc” được tổng cộng 881 con ruồi đến thưởng thức. Cơ chế sinh nhiệt được biết là có liên quan đến độ dài quá đáng của protein tách rời; nó không tham gia hoàn thành quá trình tổng hợp ATP, thay vào đó, nó cho phép các điện tử xuyên qua các thể hạt sợi mà không tạo ra ATP. Kết quả là tạo ra được nhiều năng lượng hơn sau đó tiêu tan thành nhiệt. 

Món ăn khoái khẩu của loài nhặng

Thụ phấn

Như đã nhắc ở trên, hoa huệ ngựa chết có quá trình thụ phấn tự nhiên trong hai ngày. Hoa đơn độc chỉ có thể nhận phấn hoa trong một ngày và thường ngày đó các bộ phận sinh sản đực không phát triển. Cây không tự thụ phấn mà chúng sẽ thụ phấn nhờ côn trùng với phấn hoa được lấy từ một hoa khác, mà điển hình ở đây là loài ruồi xanh – loài thích “ăn” xác thối. Khi chuẩn bị thụ phấn, cây bắt đầu cơ chế tạo nhiệt riêng và tạo ra mùi hôi như phần thịt thối rữa. Mùi hôi này thu hút những con ruồi tiến vào “buồng” của cây để thụ phấn. Khi ruồi đã vào bên trong, chúng bị nhốt trong buồng bởi những chiếc gai chặn kín đường thoát. Nhưng không phải như bạn nghĩ là cây sẽ giết chúng, hoa huệ ngựa trắng vẫn sẽ để chúng sống. Những con ruồi bị nhốt ở trong vốn là những con ruồi mang phấn hoa từ những lần “viếng thăm” trước đến những bông hoa khác, vô tình thụ phấn cho những “chiếc” hoa cái bằng phấn hoa từ hoa khác trong khi chúng đang cố gắng tìm một nơi để đẻ trứng. Những con ruồi sẽ vẫn bị nhốt qua đêm và những chiếc gai vẫn dựng lên chắn lối ra cho đến khi những “chiếc” hoa đực ở lối vào của buồng bắt đầu sản sinh ra phấn hoa, đến lúc này thì những “chiếc” hoa cái không còn tiếp nhận được phấn hoa nữa. Và cũng tại thời điểm đó, gai bắt đầu héo và lũ ruồi có thể rời đi. Ngay khi ruồi rời đi, chúng cũng sẽ phải đi qua những “chiếc” hoa đực và lại được phủ đầy phấn hoa và cứ thế chúng sẽ vận chuyển đến một cây khác. Một số loài nhặng có tham gia vào quá trình thụ phấn chẳng hạn như loài Calliphora vomitoria.

Back To Top